Η ψυχική υγεία επηρεάζει την καρδιά

Νέες ευρωπαϊκές οδηγίες τονίζουν ότι η ψυχική υγεία είναι αναπόσπαστο κομμάτι της φροντίδας της καρδιάς — τι σημαίνει αυτό για εσένα και ποια βήματα να ακολουθήσεις.

Στο πρόσφατο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας (ESC) που έγινε στη Μαδρίτη τον Αύγουστο του 2025, παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά νέες οδηγίες που αλλάζουν τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε τη σχέση ανάμεσα στην ψυχική υγεία και την καρδιά μας.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, η ψυχική ευεξία και η καρδιαγγειακή υγεία είναι άρρηκτα συνδεδεμένες. Η κατάθλιψη, το άγχος ή το χρόνιο στρες μπορούν να επιβαρύνουν την καρδιά — και αντίστροφα, τα καρδιολογικά προβλήματα συχνά επηρεάζουν αρνητικά τη διάθεση και την ψυχολογία.

Τι αλλάζει με τις νέες οδηγίες

Οι νέες ευρωπαϊκές συστάσεις τονίζουν ότι:

• Η ψυχική υγεία δεν είναι “κάτι επιπλέον”, αλλά ουσιαστικό μέρος της καρδιολογικής φροντίδας.

• Οι καρδιοπαθείς θα πρέπει να ελέγχονται και για συμπτώματα άγχους ή κατάθλιψης.

• Αντίστοιχα, όσοι έχουν ψυχικές δυσκολίες (όπως αγχώδεις ή καταθλιπτικές διαταραχές) καλό είναι να παρακολουθούν και την καρδιαγγειακή τους υγεία, καθώς έχουν αυξημένο κίνδυνο για υπέρταση ή αρρυθμίες.

Μια νέα, πιο ανθρώπινη προσέγγιση

Οι ειδικοί προτείνουν τη δημιουργία διεπιστημονικών “ψυχο-καρδιολογικών” ομάδων, όπου συνεργάζονται καρδιολόγοι, ψυχολόγοι και ψυχίατροι. Στόχος είναι μια ολιστική φροντίδα που αντιμετωπίζει τον άνθρωπο ως σύνολο — σώμα και ψυχή μαζί.

Παράλληλα, επισημαίνεται η ανάγκη για περισσότερη ενημέρωση και ευαισθητοποίηση, τόσο από τους επαγγελματίες υγείας όσο και από το κοινό: να μάθουμε να αναγνωρίζουμε τα σημάδια του στρες και της κατάθλιψης, να ζητάμε βοήθεια έγκαιρα και να μην υποτιμούμε την ψυχική διάσταση της υγείας.

Γιατί έχει σημασία

Έρευνες δείχνουν ότι η συνύπαρξη καρδιολογικής νόσου και ψυχικής διαταραχής:

• αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών,

• επιβαρύνει την πρόγνωση,

• μειώνει τη διάθεση για φροντίδα του εαυτού και την προσήλωση στη θεραπεία.

Με άλλα λόγια, όταν φροντίζουμε το μυαλό μας, προστατεύουμε και την καρδιά μας — και το αντίστροφο.

Το μήνυμα των ειδικών

Η Ευρωπαϊκή Καρδιολογική Εταιρεία καλεί όλους μας να βλέπουμε την υγεία ολιστικά: η ψυχική ισορροπία δεν είναι πολυτέλεια, είναι θεμέλιο της καρδιαγγειακής υγείας.

Μερικές απλές συνήθειες που μπορούν να βοηθήσουν:

• Να μιλάμε ανοιχτά για το άγχος ή τη θλίψη μας.

• Να κοιμόμαστε επαρκώς και να φροντίζουμε τη σωστή διατροφή.

• Να κινούμαστε καθημερινά, ακόμα και με έναν περίπατο.

• Να ζητάμε υποστήριξη από ειδικούς, όταν τη χρειαζόμαστε.

Η φροντίδα της ψυχικής μας υγείας είναι ίσως η καλύτερη επένδυση για την καρδιά μας.

Κωνσταντίνος Δ. Τσοβόλας, PhD

Καρδιολόγος - υπεύθυνος καρδιολογικού τμήματος Affidea Greece

Πηγή: European Heart Journal, Volume 46, Issue 41, 1 November 2025, p.4156–4225